XIX-wieczna Azja Środkowa w obiektywie Leona Barszczewskiego Powrót

XIX-wieczna Azja Środkowa w obiektywie Leona Barszczewskiego

W Muzeum Etnograficznym w Toruniu od 15 marca do 30 kwietnia 2011 roku będzie prezentowana wystawa czasowa „XIX – wieczna Azja Środkowa w obiektywie Leona Barszczewskiego”. Wystawa przedstawia zdjęcia wykonane podczas jego służbowego pobytu w Samarkandzie w latach 1876 – 1896.

Leon Barszczewski urodził się 20 lutego 1849 roku w Warszawie. Osierocony we wczesnym dzieciństwie został wcielony przez rosyjskie władze oświatowe do szkoły kadetów w Kijowie. To ukierunkowało jego drogę życiową. Pozostał w armii rosyjskiej jako żołnierz zawodowy. W 1876 roku został skierowany do Samarkandy położonej w przyłączonym do Rosji w latach 60. XIX wieku Emiracie Bucharskim.

Samarkanda znana jako jedno z najdłużej zamieszkanych miast świata, powstała w VI wieku p.n.e. Leżąca na Jedwabnym Szlaku – drodze handlowej łączącej Chiny i Europę, od 2. poł. XIV wieku stolica państwa Timura i jego następców była ośrodkiem nauki i sztuki islamskiej (w VIII wieku powstała papiernia, w XV – obserwatorium astronomiczne). W latach 70. XIX w., kiedy przybył tam Barszczewski, podnosiła się z upadku, który nastąpił w XVIII wieku. Jako geodeta wojskowy, na czele pułku, którym dowodził Barszczewski przeprowadził rozpoznanie nowo wcielonych terenów, wytyczał drogi i penetrował pogranicze z Chinami i Afganistanem, opracowywał mapy. Rozpoznał tereny wzdłuż rzek Zerawszan, Fan, Iskander, Jagnob a także Góry Hisarskie, Emirat Buchary, lodowce Pamiru. Odkrył złoża cennych bogactw naturalnych. Podejmował także własne badania archeologiczne i etnograficzne. Odkrył starożytną części Samarkandy i zapoczątkował badania archeologiczne tego miejsca. Podczas wypraw obserwował zamieszkujące te tereny ludy, ich zwyczaje, gospodarkę i życie kulturalne. Prowadził notatki z podróży a także fotografował. Posiadał własny aparat fotograficzny. Klisze wywoływał samodzielnie.

Barszczewski po odrzuceniu konwersji na prawosławie musiał opuścić Samarkandę. Został służbowo przeniesiony do Siedlec. Służbę w wojsku zakończył w 1906 roku. Zmarł tragicznie w roku 1910 w Częstochowie.
Ocenia się, że podczas swoich podróży wykonał ok. 3000 zdjęć, z czego zachowało się ok. 600 sztuk. Są to klisze szklane pieczołowicie przechowane przez rodzinę.
Zdjęcia przedstawiają widoki gór, rzeki, obozowiska koczowników, wsie i ich mieszkańców, sprzęty, naczynia, narzędzia rolnicze, instrumenty muzyczne, urządzenia techniczne oraz wiele innych. Są portrety typów i grup etnicznych, sceny z życia codziennego. Na zdjęciach uwiecznił także niezwykłą architekturę Samarkandy, co jest szczególnie cenne, gdyż miasto pod koniec XIX wieku nawiedziło trzęsienie ziemi.

Prezentowana wystawa to wybór zdjęć z tego zbioru, który jest własnością prywatną Igora Strojeckiego, prawnuka Leona Barszczewskiego. Jest on także autorem koncepcji i wykonawcą projektu. Na wystawę składa się 30 plansz ze zdjęciami oraz osobiste przedmioty Barszczewskiego związane z wyprawami w teren. Niektóre zdjęcia opatrzone są oryginalnymi opisami fotografa. Narracja jest niejako dwutorowa – poprzez zdjęcia, także te z albumów rodzinnych poznajemy koleje losu Leona Barszczewskiego oraz oglądamy świat Tadżyków, Uzbeków, Kirgizów. Zdjęcia te będące niezwykłym dowodem wrażliwości i przenikliwości ich autora pokazują nieznane oblicze XIX-wiecznej Azji. Sam Barszczewski jest jeszcze jednym przykładem losu Polaków rozrzuconych po świecie, którzy mimo tragicznych dziejów własnej Ojczyzny, żyli godnie i pracowali realizując marzenia i dając świadectwo odwagi, światłości umysłu i hartu ducha.

Wykonanie plansz wystawowych sfinansowało Stowarzyszenie „Wspólnota Polska” ze środków Kancelarii Senatu RP.

/opr./Jolanta Jakubowska

best male sexual enhancement supplement cure for sexual performance anxiety male penis enlargement pills with best reveiws are cbd gummies used for erectile dysfunction can i sell male enhancement on shopify premature ejaculation drug of choice bull blood male enhancing pills where to get viagra pills from heavy r help i have a viagra boner erexo plus male enhancement best male enhancer at cvs the best natural supplements for erectile dysfunction gnc top male enhancement percentage of insurance policies that cover erectile dysfunction medication what nuts help with erectile dysfunction male power underwear low rise enhancer thong testosterone supplements for erectile dysfunction australia male enhancement pills slim keto gummies oprah nv african mango diet pills reviews best diet pill least side effects benefits apple cider vinegar gummies lose weight keep muscle can i take diet pills with levothyroxine combination pill weight loss how to give wegovy shot in thigh cbd gummies lemon cbd gummies to help anxiety best cbd gummies for anxiety no thc jamaside hemp gummies ingredients cbd mct collagen product green thc gummies foot pain and cbd who buys cbd products 3x hemp gummies what stores sale cbd gummies cbd gummy rings 500mg cbd with low dose thc for pain where to buy 100mg thc gummie nano cbd gummies